WYDARZENIA

Image article

Krisy i inna biała broń indonezyjska – nowe nabytki z kolekcji Jana Glińskiego w zbiorach Muzeum Azji i Pacyfiku

21.07.2026 - 25.07.2026
WSTĘP: Bezpłatny

Muzeum Azji i Pacyfiku w Warszawie stanęło w ostatnich miesiącach wobec szansy zakupu zabytkowej indonezyjskiej broni białej od polskiego kolekcjonera, który w początkach XXI w. przez kilka lat pracował w Indonezji jako przedsiębiorca. W tym czasie, dzięki wyjazdom i zakupom dokonywanym na miejscu oraz podarunkom od swoich znajomych, zgromadził kolekcję obejmującą znacznie ponad 200 sztuk białej broni. Zakup kolekcji do zbiorów MAiP był możliwy dzięki dofinansowaniu ze strony Narodowego Instytutu Muzeów w ramach programu Rozbudowa Zbiorów Muzealnych 2026 oraz Urzędu Marszałkowskiego Województwa Mazowieckiego.

Indonezja, podobnie jak sąsiednia Malezja i Filipiny, była krajem o wielkiej rozmaitości typów broni białej. Do tej broni przywiązywali mieszkańcy wielką rolę, zwłaszcza do sztyletów kris, z którymi wiązało się – i wiąże do dziś – wiele zwyczajów i wierzeń. Krisy, a także wiele innych typów białej broni, to przedmioty symboliczne dla regionu wyspiarskiej Azji Południowo-Wschodniej. Krisy mają jasny wzór pamor na głowni, a także specyficzną formę, na którą składa się niesymetryczność większości z ich głowni, oraz często ozdobna forma rękojeści przypominająca postać człowieka. Mają też złożoną symbolikę. Wiele z wymienionych cech – wzór pamor, ozdobność – dotyczy także szeregu innych broni.

W kolekcji Jana Glińskiego krisy dominują. Są w niej reprezentowane regionalne odmiany krisów, tej szczególnie w Indonezji cenionej broni. Ponadto, znajdują się w niej krótkiej typy broni siecznej (noży i sztyletów), takie jak: badiki z różnych wysp, szerokie wedungi z Jawy – oznaka godności dworskiej, groźne bojowe renćongi z północnej Sumatry i inne. Oprócz nich są w niej różne typy długiej białej broni (głównie tasaków i mieczy). Należą tu krótkie jawajskie goloki, tasaki z amuletnicami z wyspy Nias na Oceanie Indyjskim, czy groźne ale ozdobne tasaki mandau z Borneo. Ponadto kolekcja obejmuje włócznie, które w Indonezji cechuje niesłychana rozmaitość długości drzewców: od okazów przypominających niemal noże, po dwumetrowe włócznie. Znaczna część okazów należących do wymienionych typów broni występuje w wersji z wzorem pamor, ozdobnej, czyli były przeznaczone do celów reprezentacji.

Podczas dwóch prezentacji nowych nabytków w zbiorach MAiP – pokazu ze slajdami w sali kinowej i oprowadzenia po wystawie stałej – zobaczymy z czego składa się kris, posłuchamy jak się go kuje i jakie zwyczaje towarzyszą jego powstawaniu. Podczas krótkiej podróży w wyobraźni przez różne wyspy Indonezji porównamy jak zmieniają się formy krisów na poszczególnych z nich. Zobaczymy także typy innych broni długiej i krótkiej białej broni.

21.07.2026, wtorek, 18.00 pokaz ze slajdami i oryginlanymi okazami broni; SALA KONFERENCYJNA MAiP

25.07.2026, sobota, 12.00 oprowadzenie po wystawie stałej w części INDONEZJA (zbiórka w holu głównym) z oryginalnymi okazami broni.